Robin Lammers
· Fiscaal jurist & eigenaar Recht Zeker Advies
· 2026-07-13
Banken kunnen aansprakelijk zijn als ze fraude via een rekening bij hen niet tijdig stoppen — ook als het slachtoffer niet hun eigen klant is. Het Gerechtshof Amsterdam oordeelde op 23 juni 2026 dat een bank haar zorgplicht heeft geschonden jegens een derde die slachtoffer werd van fraude. Dit arrest heeft grote gevolgen voor hoe banken omgaan met verdachte betalingen en wat slachtoffers van bankfraude kunnen ondernemen. Lees de volledige uitspraak op Rechtspraak.
Wat houdt dit in?
De zorgplicht van een bank jegens derden houdt in dat een bank verplicht is om in te grijpen wanneer zij concrete signalen heeft dat een rekening wordt misbruikt voor fraude, ook als het slachtoffer geen klant is van die bank.
In deze zaak werd geld van een fraudeslachtoffer via een bankrekening bij de betreffende bank weggesluisd. De bank had signalen over de rekeninghouder die wezen op misbruik, maar liet het betalingsverkeer gewoon doorlopen. Het hof oordeelt dat dit niet door de beugel kan: de bank mocht dit betalingsverkeer niet ongehinderd blijven faciliteren.
Toch is het geen volledig gelijk voor het slachtoffer. Het hof past de eigen schuld-regeling toe: ook de interne processen van het slachtoffer voldeden niet aan de daaraan te stellen eisen van zorgvuldigheid. Dat betekent dat de schadevergoeding die de bank moet betalen, wordt verminderd op basis van de mate waarin het slachtoffer zelf heeft bijgedragen aan de schade.
Dit arrest bevestigt een lijn die de afgelopen jaren al zichtbaar werd in de rechtspraak: banken hebben een actieve poortwachtersfunctie, ook richting mensen en bedrijven die geen klant bij hen zijn. De drempel om banken aansprakelijk te stellen bij fraudeschade wordt daarmee lager.
Wat betekent dit voor jou?
Als ondernemer of MKB-bedrijf loop je regelmatig risico op betalingsfraude. Denk aan CEO-fraude, phishing of valse facturen waarbij geld terechtkomt op een rekening bij een andere bank. Dit arrest laat zien dat de bank waar dat geld naartoe gaat, niet vrijuit gaat als ze signalen had en niks deed.
Dat is goed nieuws als je slachtoffer bent geworden van fraude waarbij geld via een derde rekening is verdwenen. Je hoeft je aansprakelijkheidsvordering niet uitsluitend te richten op de fraudeur zelf (die vaak onvindbaar is of geen verhaal biedt), maar kunt ook de bank in beeld houden die het weggesluisde geld heeft doorgelaten.
Let wel: het hof kijkt ook kritisch naar jouw eigen handelen. Had jouw organisatie betere interne controleprocedures moeten hebben? Waren er signalen die je zelf had kunnen opmerken? Als de rechter vindt dat jouw interne processen tekortschoten, wordt de schadevergoeding naar beneden bijgesteld. Eigen schuld speelt dus een serieuze rol.
Voor banken zelf zet dit arrest extra druk op het monitoren van verdachte transacties en het tijdig optreden bij signalen van misbruik. Banken die dit nalaten, lopen een groter aansprakelijkheidsrisico dan voorheen.
Wat kun je doen?
Ben je slachtoffer van fraude waarbij geld via een bankrekening is verdwenen? Verzamel zo snel mogelijk alle bewijs. Denk aan betalingsbewijzen, communicatie met de vermeende fraudeur en correspondentie met je eigen bank. Hoe sneller je handelt, hoe groter de kans dat de bank nog kan ingrijpen of dat je een aanspraak kunt onderbouwen.
Ga na of de bank bij wie het fraudegeld terechtkwam, signalen had over de rekeninghouder. Dit is niet altijd makkelijk te achterhalen, maar een advocaat of fiscaal jurist kan via juridische procedures inzage vorderen. Het draait om de vraag of de bank wist of behoorde te weten dat er iets mis was.
Kijk ook kritisch naar je eigen interne processen. Hadden betere autorisatieprocedures de fraude kunnen voorkomen? Dat klinkt pijnlijk als je net gedupeerd bent, maar het is een vraag die de rechter hoe dan ook zal stellen. Als je die vraag voor kunt zijn met een eerlijk beeld, staat je zaak sterker.
Wil je weten hoe je een aansprakelijkheidsclaim richting een bank opbouwt, of hoe je je eigen organisatie beter beveiligt tegen betalingsfraude? Bekijk dan het aanbod van Recht Zeker Advies op recht-zeker.nl/ondernemen/.
Veelgestelde vragen
Kan ik een bank aansprakelijk stellen voor fraude via een rekening bij die bank?
Ja, dat is mogelijk als de bank concrete signalen had over misbruik van de rekening en toch het betalingsverkeer heeft laten doorgaan. Het Gerechtshof Amsterdam bevestigde in juni 2026 dat banken een zorgplicht hebben jegens derden (dus ook niet-klanten) en dat schending van die zorgplicht kan leiden tot schadevergoeding. Je eigen gedrag wordt daarbij ook meegewogen: als jij zelf steken hebt laten vallen, vermindert dat de aansprakelijkheid van de bank.
Wat is de zorgplicht van een bank bij bankfraude?
De zorgplicht van een bank bij bankfraude houdt in dat de bank actief moet optreden wanneer er signalen zijn dat een rekening wordt gebruikt voor frauduleuze doeleinden, ook als het slachtoffer geen klant is. De bank mag het betalingsverkeer niet ongehinderd faciliteren als zij weet of behoort te weten dat er iets niet klopt. Doet ze dat toch, dan kan ze aansprakelijk worden gesteld voor de schade die daardoor is ontstaan.
Wat is eigen schuld bij een claim tegen een bank wegens fraude?
Eigen schuld betekent dat de rechter bekijkt in hoeverre het slachtoffer zelf heeft bijgedragen aan het ontstaan van de schade. Als de interne processen van het slachtoffer niet voldeden aan redelijke zorgvuldigheidseisen (bijvoorbeeld geen dubbele autorisatie bij grote betalingen), kan de schadevergoeding van de bank worden verminderd. De rechter verdeelt de schade naar rato van de bijdrage van beide partijen.
Heb je vragen over bankfraude, zorgplicht of aansprakelijkheid van banken? Neem dan contact op met Recht Zeker Advies. Wij helpen je graag verder. Neem hier contact op voor een vrijblijvend gesprek.
