← Nieuws

Ondernemen

Nadeelcompensatie afgewezen: voorzienbaarheid als drempel

27 juli 2026


Robin Lammers
 ·  Fiscaal jurist & eigenaar Recht Zeker Advies
 ·  2026-07-20

Ondernemers die omzetschade lijden door wegwerkzaamheden of andere overheidsingrepen, denken soms recht te hebben op nadeelcompensatie. Maar een recente uitspraak van Rechtbank Zeeland-West-Brabant laat zien dat die claim niet altijd slaagt. Op 8 juli 2026 oordeelde de rechtbank dat het college het verzoek om nadeelcompensatie terecht had afgewezen, omdat de schade voorzienbaar was. Zie de volledige uitspraak via Rechtspraak.

Wat houdt dit in?

Nadeelcompensatie houdt in dat de overheid een ondernemer of burger compenseert voor schade die buiten zijn risicosfeer valt en onevenredig zwaar op hem drukt als gevolg van rechtmatig overheidsoptreden.

In deze zaak ging het om een ondernemer die omzetverlies leed door werkzaamheden op een locatie in zijn buurt. Hij diende een verzoek in bij het college om die schade vergoed te krijgen via nadeelcompensatie. Het college wees dat verzoek af, waarna de ondernemer in beroep ging bij de rechtbank.

De rechtbank gaf het college gelijk. De kern van het oordeel: de schade was voorzienbaar. Dat is een cruciaal begrip in het nadeelcompensatierecht. Als je als ondernemer kon of had moeten weten dat de werkzaamheden eraan kwamen, dan valt de schade in beginsel binnen jouw normale ondernemersrisico. Er was in dit geval geen andere reden om toch compensatie toe te kennen.

Het beroep van de ondernemer werd ongegrond verklaard. De rechtbank volgde daarmee de lijn die in het nadeelcompensatierecht vaker terugkomt: voorzienbaarheid is een serieuze drempel die lang niet altijd wordt genomen.

Wat betekent dit voor jou?

Als MKB-ondernemer is dit een uitspraak om serieus te nemen. Wegwerkzaamheden, herinrichtingsprojecten, nutsleidingen die worden vervangen of een bouwproject vlak bij jouw zaak: het overkomt meer ondernemers dan je denkt. Maar niet elke omzetdip geeft automatisch recht op compensatie van de overheid.

De voorzienbaarheidstoets speelt een hoofdrol. Was de maatregel of het project al aangekondigd op het moment dat jij je onderneming startte of uitbreidde? Dan rekent de rechter dat grotendeels toe aan jouw ondernemersrisico. Heb je je bedrijf gevestigd nádat plannen al openbaar waren, dan sta je al snel met lege handen.

Dat betekent niet dat nadeelcompensatie nooit wordt toegewezen. Het gaat erom of de schade abnormaal is (zwaarder dan bij andere ondernemers in de omgeving) en of die schade buiten het normale maatschappelijke risico valt. Beide vereisten moeten aanwezig zijn.

Voor ondernemers die nu worden geconfronteerd met werkzaamheden of overheidsprojecten in hun directe omgeving, is de boodschap: wacht niet af. Leg schade tijdig vast, bewaar omzetcijfers van vergelijkbare perioden en inventariseer wanneer de plannen voor het project voor het eerst openbaar waren.

Wat kun je doen?

Als jij als ondernemer te maken krijgt met omzetschade door werkzaamheden of een overheidsbesluit, zijn dit de concrete stappen die je kunt zetten.

Breng eerst de feitelijke situatie in kaart. Wanneer zijn de plannen voor de werkzaamheden gepubliceerd? Wanneer heb jij je onderneming gevestigd of uitgebreid? Het antwoord op die tijdlijn bepaalt grotendeels of het voorzienbaarheidsargument tegen je wordt gebruikt.

Documenteer je schade grondig. Verzamel maandelijkse omzetcijfers over meerdere jaren, bewaar klantenregistraties en noteer specifieke voorvallen zoals afgesloten toegangswegen of omleidingen. Vage schattingen zijn onvoldoende; de onderbouwing moet concreet zijn.

Dien je verzoek tijdig in. Nadeelcompensatie kent termijnen en procedurele eisen die je niet mag missen. Een te laat ingediend verzoek kan al op formele gronden worden afgewezen, los van de inhoud.

Laat je vooraf juridisch adviseren over de kansen. Uit uitspraken zoals deze blijkt dat rechters streng zijn. Een advocaat of fiscaal jurist kan je helpen inschatten of jouw situatie de drempel van abnormale en onevenredige schade haalt, voordat je tijd en geld investeert in een procedure.

Meer weten over wat Recht Zeker Advies voor jou als ondernemer kan doen? Bekijk onze diensten voor ondernemers.

Veelgestelde vragen

Wanneer heb ik als ondernemer recht op nadeelcompensatie bij werkzaamheden?

Je hebt als ondernemer recht op nadeelcompensatie als je schade lijdt door rechtmatig overheidsoptreden, de schade abnormaal zwaar is in vergelijking met anderen en de schade buiten het normale ondernemersrisico valt. Schade die voorzienbaar was op het moment dat jij je onderneming startte of uitbreidde, valt doorgaans niet voor compensatie in aanmerking.

Wat betekent voorzienbaarheid bij nadeelcompensatie?

Voorzienbaarheid bij nadeelcompensatie betekent dat een ondernemer op het moment van zijn investeringsbeslissing redelijkerwijs kon weten dat de schadeveroorzakende maatregel of werkzaamheden eraan kwamen. Als plannen al openbaar waren via bestemmingsplannen, bekendmakingen of andere officiële publicaties, rekent de rechter die schade toe aan het eigen ondernemersrisico. Dat maakt een geslaagde claim op nadeelcompensatie veel moeilijker.

Hoe dien ik een verzoek om nadeelcompensatie in bij de gemeente?

Een verzoek om nadeelcompensatie dien je schriftelijk in bij het bestuursorgaan dat de schadeveroorzakende maatregel heeft genomen, in veel gevallen het college van burgemeester en wethouders. Je onderbouwt het verzoek met concrete schadeberekeningen, bewijs van de causale relatie met de werkzaamheden en informatie over de tijdlijn van de plannen. Wijs daarbij ook op eventuele gemeentelijke nadeelcompensatieverordeningen, want die kunnen aanvullende procedurele eisen bevatten.

Heb je vragen over nadeelcompensatie of andere ondernemersrechtelijke kwesties? Neem dan contact op met Recht Zeker Advies. Wij helpen je graag verder. Neem hier contact op voor een vrijblijvend gesprek.

← Terug naar alle artikelen