Robin Lammers
· Fiscaal jurist & eigenaar Recht Zeker Advies
· 2026-06-12
De Europese Richtlijn loontransparantie krijgt steeds meer concreet vorm in Nederlandse wetgeving. De Richtlijn loontransparantie houdt in dat werkgevers verplicht worden om transparant te zijn over lonen om ongerechtvaardigde loonverschillen tussen mannen en vrouwen tegen te gaan. Voor werkgevers en werknemers in Nederland betekent dit ingrijpende veranderingen die al in 2026 merkbaar worden.
Wat houdt dit in?
De Europese Richtlijn loontransparantie (EU) 2023/970 is op 7 juni 2023 in werking getreden. Het hoofddoel is simpel: gelijk loon voor gelijke of gelijkwaardige arbeid waarborgen en ongerechtvaardigde loonverschillen tussen mannen en vrouwen elimineren.
De richtlijn introduceert concrete verplichtingen voor werkgevers. Bedrijven moeten vanaf implementatie openheid geven over hun beloningsstructuur. Dit betekent dat sollicitanten het recht krijgen om naar het salarisschema te vragen voordat zij een contract tekenen.
Werknemers krijgen daarnaast het recht om informatie op te vragen over hun eigen beloning én die van collega’s die vergelijkbaar werk doen. Werkgevers met meer dan 100 medewerkers moeten periodiek rapporteren over loonverschillen tussen mannen en vrouwen binnen hun organisatie.
Het Nederlandse wetsvoorstel dat deze Europese richtlijn implementeert, heeft verschillende fases doorlopen. Mr. Online meldt dat de implementatie in onze nationale wetgeving een volgende fase nadert, wat betekent dat werkgevers zich nu al moeten voorbereiden op deze veranderingen.
Wat betekent dit voor jou?
Als werkgever moet je je beloningsstructuur grondig doorlichten. Je bent verplicht om transparant te zijn over salarissen tijdens het wervingsproces. Dat betekent dat je in vacatures salarisindicaties moet vermelden en sollicitanten op verzoek gedetailleerde informatie moet verstrekken.
Voor bedrijven met meer dan 100 werknemers komen er rapportageverplichtingen bij. Je moet regelmatig analyseren of er onverklaarde loonverschillen bestaan tussen mannen en vrouwen in vergelijkbare functies. Als blijkt dat er een loonkloof van meer dan 5% bestaat zonder objectieve rechtvaardiging, moet je actie ondernemen.
Als werknemer krijg je nieuwe rechten. Je kunt voortaan informatie opvragen over het salaris dat hoort bij jouw functie en vergelijkbare posities. Dit geldt zowel voor je huidige baan als tijdens sollicitatieprocedures. Werkgevers mogen je niet discrimineren of benadelen omdat je van deze rechten gebruik maakt.
Deze transparantie-eisen gelden voor alle sectoren en bedrijfsgroottes, maar de specifieke verplichtingen variëren afhankelijk van het aantal medewerkers. Kleinere bedrijven krijgen iets minder uitgebreide rapportageverplichtingen, maar ook zij moeten transparant zijn over hun beloningsbeleid.
Wat kun je doen?
Werkgevers kunnen het beste nu al beginnen met het in kaart brengen van hun huidige beloningsstructuur. Maak een analyse van mogelijke loonverschillen en zorg dat je deze kunt onderbouwen met objectieve criteria zoals ervaring, opleiding en prestaties.
Ontwikkel een helder beloningsbeleid dat je kunt uitleggen aan medewerkers en sollicitanten. Train je HR-afdeling en leidinggevenden in de nieuwe verplichtingen. Overweeg om je arbeidscontracten en -regelementen aan te passen aan de nieuwe wetgeving.
Werknemers die vermoeden dat zij ongelijk behandeld worden qua beloning, kunnen straks gebruik maken van hun nieuwe informatieverzoekrechten. Documenteer je werkzaamheden en prestaties goed, zodat je een sterke positie hebt bij eventuele gesprekken over je salaris.
Beide partijen kunnen baat hebben bij professioneel juridisch advies over de implementatie van deze nieuwe regels. De overgangsperiode is een goed moment om je rechten en plichten helder te krijgen. Meer informatie over werk en inkomen vind je hier.
Veelgestelde vragen
Wanneer gaat de nieuwe wet over loontransparantie in Nederland gelden?
De exacte ingangsdatum van de Nederlandse implementatiewet staat nog niet vast, maar de Europese richtlijn vereist implementatie uiterlijk in 2026. Werkgevers moeten zich daarom nu al voorbereiden op de nieuwe verplichtingen die waarschijnlijk nog dit jaar of begin 2027 van kracht worden.
Welke bedrijven vallen onder de rapportageplicht voor loonverschillen?
Bedrijven met 100 of meer werknemers moeten periodiek rapporteren over loonverschillen tussen mannen en vrouwen. Kleinere bedrijven hebben minder uitgebreide rapportageverplichtingen, maar moeten wel transparant zijn over hun beloningsbeleid naar sollicitanten en werknemers.
Mag een werkgever weigeren om salarisinformatie te verstrekken?
Nee, onder de nieuwe regels krijgen werknemers en sollicitanten het wettelijke recht op informatie over beloning. Werkgevers die deze informatie weigeren of werknemers benadelen vanwege dergelijke verzoeken, handelen in strijd met de wet en kunnen sancties krijgen.
Heb je vragen over loontransparantie en je rechten als werkgever of werknemer? Neem dan contact op met Recht Zeker Advies. Wij helpen je graag verder. Neem hier contact op voor een vrijblijvend gesprek.
